Zespół nieszczelnego jelita

Nieszczelne jelito (ang. leaky gut) to potoczne określenie zwiększonej przepuszczalności bariery jelitowej. Nie jest to odrębna jednostka chorobowa uznawana przez medycynę konwencjonalną, jednak samo zjawisko nadmiernej przepuszczalności jelit jest opisane w literaturze naukowej. Poniżej wyjaśniamy, czym jest, co je nasila i jak dbać o jelita. To materiał edukacyjny, który nie zastępuje porady lekarskiej.

Czym jest zwiększona przepuszczalność jelit?

Prawidłowo działająca bariera jelitowa selektywnie przepuszcza wodę i składniki odżywcze, a ogranicza przenikanie większych, potencjalnie szkodliwych cząsteczek. Gdy ścisłe połączenia między komórkami nabłonka jelita się rozluźniają, przepuszczalność wzrasta. Białkiem regulującym te połączenia jest zonulina.

Co zwiększa przepuszczalność jelit?

• Dieta uboga w błonnik, a bogata w cukier i żywność wysoko przetworzoną.
• Przewlekły stres oraz alkohol.
• Nadużywanie niektórych leków (o ich stosowaniu decyduje lekarz).
• Zaburzenia równowagi mikrobioty, opisywane jako dysbioza jelitowa.

Jakie objawy bywają z tym wiązane?

Najczęściej wymienia się dolegliwości ze strony układu pokarmowego, takie jak wzdęcia, bóle brzucha i nieregularne wypróżnienia. Objawy bywają niespecyficzne, dlatego utrzymujące się dolegliwości należy omówić z lekarzem, który wykluczy inne przyczyny i postawi właściwe rozpoznanie.

Jak bada się przepuszczalność jelit?

W ocenie przepuszczalności stosuje się między innymi test z laktulozą i mannitolem oraz oznaczenie stężenia zonuliny. Interpretacja wyników należy zawsze do lekarza, w kontekście całego obrazu klinicznego.

Jak wspierać jelita na co dzień?

Podstawą jest zróżnicowana dieta bogata w błonnik, produkty fermentowane, odpowiednie nawodnienie, sen, aktywność fizyczna oraz ograniczanie stresu i używek. Prawidłowo funkcjonująca bariera jelitowa jest ważna dla ogólnego dobrostanu. Więcej o roli mikroorganizmów przeczytasz w haśle mikrobiota jelitowa.